Flexibele rijstrookindeling bij kruispunten

Het toepassen van een flexibele indeling van de rijstroken bij geregelde kruispunten kan soms goed zijn voor de verkeersafwikkeling, maar soms ook niet. Dat laat het door TrafficQuest ondersteunde onderzoek van Frank Anema zien. Hij studeerde onlangs af op dit onderwerp met een rapport getiteld “Model-predictive control of the lane configuration at signalized intersections”.

Flexibele rijstrookindeling

Momenteel zijn er vijf kruispunten in Nederland ingericht met een flexibele rijstrookindeling. Dat wil zeggen dat gedurende een bepaalde periode van de dag er een extra rijstrook voor een drukke richting op het kruispunt beschikbaar is en diezelfde rijstrook is gedurende de rest van de tijd beschikbaar voor een andere richting.

Dit is vooral nuttig indien er duidelijk verschillende drukke richtingen zijn gedurende de dag. Het is nu wel zo dat deze indeling 2x per dag op vaste tijden aangepast wordt. Het mogelijk maken van meerdere keren veranderen van de rijstrookindeling zou mogelijk de vertraging nog verder reduceren. Dit onderzoek bestudeert de mogelijkheden die daarvoor zijn.

Regelaars voor flexibele rijstrookindeling

In het onderzoek zijn twee regelaars ontwikkeld en getest die op basis van actuele omstandigheden en metingen bepalen of de rijstrookindeling aangepast moet worden. Voor de eerste regelaar wordt gebruik gemaakt van een voorspelling van de totale vertraging van het kruispunt, gegeven de verkeersvraag en de verschillende rijstrookindelingen. De andere regelaar gebruikt de wachtrijlengte voor de verschillende richtingen.

Testen met simulatie

Deze twee regelaars zijn getest met een simulatiemodel voor twee echte kruispunten, waarbij in eerste instantie een fictieve verkeersvraag voor een korte periode is gebruikt en daarna een realistische, gemeten verkeersvraag  voor een hele dag.  Voor de fictieve situaties bleek het voortdurend checken en eventueel aanpassen van de rijstrookindeling gunstig te zijn voor de totale vertraging. Voor de gemeten verkeersvraag was dat niet zo. Verder onderzoek moet uitwijzen hoe dat komt en het rapport Model-predictive control of the lane configuration at signalized intersections geeft daarvoor verschillende aanzetten.